Aftrekposten en aftrekbare kosten vennootschapsbelasting

Door verschillende aftrekposten en aftrekbare kosten wijkt de belastbare winst voor de vennootschapsbelasting (vpb) vrijwel altijd af van de commerciële winst. Dit artikel loopt de aftrekposten langs die in vpb-dossiers het vaakst terugkomen: gemengde kosten, deelnemingsvrijstelling, royalties en investeringsaftrek.

Wat is aftrekbaar in de vennootschapsbelasting?

Zakelijke kosten zijn in de meeste gevallen volledig aftrekbaar, zolang ze niet uitsluitend de privébelangen van de dga dienen. Daarnaast kent de vpb drie categorieën:

• Gemengde kosten met een zakelijk én een privékarakter, zoals representatie, die slechts gedeeltelijk aftrekbaar zijn;
• Vrijstellingen zoals de deelnemingsvrijstelling, die dubbele belasting binnen een concern voorkomen;
• Volledig niet-aftrekbare posten, zoals boetes en aandelenopties aan werknemers.

Gemengde kosten: definitie en voorbeelden

Gemengde kosten zijn kosten met zowel een zakelijk als een privékarakter, zoals eten en drinken, congressen en representatie. Een bv kiest jaarlijks tussen twee methoden voor alle gemengde kosten samen:

• De drempelmethode: de eerste € 5.700 (2026), of 0,4% van het gezamenlijke belastbare loon als dat hoger is, is niet aftrekbaar; het meerdere wel volledig. Sinds 2026 telt voor die 0,4%-toets alleen nog loon waarover loonbelasting is ingehouden, WKR-vergoedingen tellen niet meer mee.
• Percentagemethode: 73,5% van alle gemengde kosten is aftrekbaar, zonder aparte drempel.

Bij lage bedragen is de percentagemethode meestal voordeliger, bij hoge bedragen de drempelmethode.

Relatiegeschenken en representatie

Relatiegeschenken en representatiekosten vallen onder de gemengde kosten hierboven. Voor de btw geldt een aparte grens van € 227 exclusief btw per relatie per jaar; daaronder blijft de voorbelasting volledig aftrekbaar, daarboven niet.

Sponsoring en liberaliteiten

Sponsoring kent een tegenprestatie (naamsvermelding, reclame) en is daarom een gewone, volledig aftrekbare kostenpost.

Liberaliteiten zijn giften zonder tegenprestatie aan een algemeen nut beogende instelling (ANBI) of een steunstichting sociaal belang behartigende instelling (SBBI): aftrekbaar tot maximaal 50% van de winst, met een plafond van € 100.000, zonder drempel sinds 2012. Een afschaffingsvoorstel voor deze giftenaftrek is eind 2024 door de Tweede Kamer verworpen; wel is de losstaande regeling "geven uit de vennootschap" per 2025 afgeschaft, waardoor giften boven de grens nu als dividenduitkering worden behandeld. De grens tussen sponsoring en liberaliteit is een grijs gebied; vooroverleg met de Belastingdienst helpt bij twijfel.

Deelnemingsvrijstelling en ontvangen dividend

Bij een belang van ten minste 5% van het nominaal gestorte kapitaal in een andere vennootschap (artikel 13 Wet Vpb 1969) zijn dividenden en verkoopwinsten uit die deelneming onbelast, om dubbele vpb-heffing binnen een concern te voorkomen. Zakt een belang van 5% of meer na een bezitsperiode van meer dan een jaar onder de 5%, dan blijft de vrijstelling nog drie jaar gelden.

Een verlies op een deelneming is niet aftrekbaar, behalve een liquidatieverlies onder voorwaarden. Bij een fiscale eenheid geldt een ander mechanisme voor hetzelfde doel: moeder en dochter worden dan als één belastingplichtige behandeld.

Verrekening van buitenlandse bronbelasting

Bronbelasting die het buitenland inhoudt op dividend, rente of royalty's aan een bv, wordt via een belastingverdrag of het Besluit voorkoming dubbele belasting 2001 verrekend met de Nederlandse vpb over datzelfde inkomen. De verrekening is gemaximeerd tot de Nederlandse belasting die aan dat inkomen is toe te rekenen; een overschot is meestal door te schuiven naar latere jaren. Dit is een verrekeningsmethode, anders dan de vrijstellingsmethode voor een vaste inrichting hieronder.

Royalties en octrooien

Betaalde royalty's zijn aftrekbaar als zakelijke kosten, mits zakelijk (at arm's length) bepaald bij gelieerde partijen. Sinds 2021 geldt een conditionele bronbelasting op rente en royalty's aan gelieerde lichamen in laagbelastende landen. Ontvangen royalty-inkomsten uit zelf ontwikkelde immateriële activa met een S&O-verklaring vallen mogelijk onder de innovatiebox, tegen een effectief tarief van 9% in plaats van 19% of 25,8%.

Investeringsaftrek

Investeert een bv in bedrijfsmiddelen, dan komen naast de gewone afschrijving een of meer investeringsregelingen in beeld:

KIA is te combineren met EIA of MIA/Vamil. EIA en MIA kunnen niet samen voor dezelfde investering worden toegepast. Verkoop binnen vijf jaar na 1 januari van het investeringsjaar leidt tot een desinvesteringsbijtelling: een deel van de aftrek wordt teruggenomen.

Voorkoming dubbele belasting en vaste inrichting

Een vaste inrichting is een fysieke vestiging in het buitenland (filiaal, kantoor, bouwproject) van dezelfde bv, zonder aparte dochtervennootschap. Sinds 2012 geldt hiervoor de objectvrijstelling (artikel 15e Wet Vpb 1969): winst én verlies van de vaste inrichting blijven volledig buiten de Nederlandse wereldwinst, in tegenstelling tot de verrekeningsmethode hierboven voor bronbelasting op dividend, rente en royalty's. Bij verdragslanden is het belastingverdrag leidend voor de winsttoerekening, met als hoofdregel dat de vaste inrichting wordt behandeld als een zelfstandige onderneming.

Aftrekposten verwerken met Fiscaal‑online.nl

Met de aangiftesoftware vennootschapsbelasting importeer je de balans en winst-en-verliesrekening rechtstreeks vanuit je jaarrekeningsoftware, zowel voor de dochter- als de moedermaatschappij bij een fiscale eenheid.

Werk sneller, slimmer en foutloos. Probeer de software nú gratis uit.

Gratis uitproberen zonder verplichtingen